Токаты Алихан: различия между версиями

133 байта убрано ,  19:49, 12 ноябры 2020
Нет описания правки
(Создано переводом страницы «Токаев, Алихан Инусович»)
 
{{Фыссæг
 
|Оригинал имени={{lang-os|Токаты Алихан Инусы фырт}}
{{Фыссæг|Оригинал имени=Токаты Алихан|Направление=|Lib=|Награды=|Премии=|Дебют=|Язык произведений=|Жанр=|Годы активности=|Имя при рождении=|Род деятельности=фыссæг, публицист, драматург, поэт|Гражданство={{Уæрæсейы импери}} →<br> [[УСФСР]]|Место смерти={{МестоСмерти|Краснодар}}, [[УСФСР]]|Дата смерти=1920-æм аз|Место рождения=с. {{МестоРождения|Даргавс|в Пригородном районе (Северная Осетия)}}, {{МР|Терская область|в Терской области}}, [[Российская империя]]|Дата рождения=1893-æм аз|Псевдонимы=|Сайт=}}'''Алихан (Владимир) Инусы фырт Токаты''' (райгуырд 1893-æм азы— амард 1920-æм азы) — ирон драматург, поэт æмæ публицист. Фыццаг ирон сонеты автор .
|Род деятельности={{поэт}}, {{прозаик}}, {{публицист}}, {{драматург}}
|Годы активности=
|Направление=
|Жанр=[[æмдзæвгæ]], [[поэмæ]]|Язык произведений=[[ирон æвзаг|ирон]]
|Викитека=
|Ном=Алихан Токаты
|Фото=Алихан Инусович Токаев.jpg
|Дата рождения=1893-æм аз
|Дата смерти=1920-æм аз}}
'''Алихан (Владимир) Инусы фырт Токаты''' (райгуырд 1893-æм азы— амард 1920-æм азы) — ирон драматург, поэт æмæ публицист. Фыццаг ирон сонеты автор .
 
== Биографи ==
Райгуырдис 1893-æм азы июлы <nowiki>[[Дæргъæвс]]</nowiki>ы хъæуы бирæзæнæгджын зæхкусæгон бинонты. Йæ райгуырæнбоны датæ бæлвырдгонд нæу, кæцыдæр биографтæм гæсгæ, Алихан райгуырд 1895-æм азы<ref>Поэты мæсыг/Хъодзаты Æхсар.—Дзæуджыхъæу, 2020</ref> 1907-æм азы фæцис дæргъæвсаг дыууæкъласон дины скъола. Чи йæ зыдта, уыды ныхæстæм гæсгж, скъолæ фæци кады гæххæттимæ. Дарддæр йын нал уыд ахуыр кæныны фадат, раздæхт фæстæмæ æмæ йæ бинонтæн æххуыс кодта хæдзарон куыстыты. Уый фæстæ йæ мад Дзгойы æмхæрæфырты æххуыссæй бацыд Санибайы скъоламæ, уым каст фæцис цыппарæм къласс.
 
1912-æм азы Алихан каст фæцис Бакуйы денджызон техникум, уый фæстæ бацыд училищемæ ’мæ дзы фæахуыр кодта 1916-æм азы октябры онг. Бакуйы базонгæ ис революционертимæ, иста хайад большевикты сусæг змæлды. Уыцы æзты Бакуйы уыди бирæ ирон фæсивæд, архайдтой се ’взаг, сæ адæмы культурæ, сæ хæхты фарн хъахъхъæныныл. Алихан ахуыры рæстæджы фæцалх литературон куыстыл дæр.
 
1916-æм азы фæззæджы амард Алиханы фыд Инус æмæ октябры поэт ныууагъта йæ ахуыр æмæ раздæхт Ирыстонмæ. 1917-æм азы бацыд ирон революцион-демократон парти «[[Кермен (парти)|Кермен]]<nowiki/>»-мæ. Æнувыдæй архайдта Цæгат Кавказы революцион змæлды. Иста хайад Терчы бæстæйы II съезды куысты Пятигорскы, уым æй равзæрстой Терчы республикæйы уæлдæр орган — Адæмон Советмæ.
 
 
 
 
.
 
== Сфæлдыстад ==
Токаты Алихан фыссын райдыдта 1909-æм—1910-æм æзты. Уæды фыст æмдзæвгæтæ йæ тетрады баззадысты. Уыцы æмдзæвгæты ’хсæн сты «Иунæджы бон», «Амонд», «Дуне», «Хур» æмæ а.д. Æмдзæвгæтæй уæлдай ныффыста драмæ æмæ публицистикон æрмæджытæ дæр. Классикон сонеты формæйы у фыст йе ’мдзæвгæ «Цыкурайы фæрдыг», йæ сюжеты бындур адæмон мотив алæмæты фæрдыджы тыххæй, кæцы аххæст кодта адæмы фæндтæ. Токаты фыста æмбисæндтæ дæр:«Хæрæг æмæ булæмæргъ», «Уасæг, хъаз, бабыз æмæ гогыз». 1912-æм азы кæнæ 1913-æм азы ныффыста йæ пьесæ «Урс сынтытæ», сценæйыл йæ сæвæрдта Бакуйы ирон драмон къорд 1914-æм азы февралы. Уыцы пьесæ хауы йæ рагон сфæлдыстадмæ æмæ дзы ахсы уæлдай ахсджиаг бынат<ref>Токаты Алихан, Уацмыстæ.—Дзæуджыхъæу, ИР 2004</ref>.
 
 
== Фиппаинæгтæ ==
{{Фиппаинæгтæ}}
436

правки